คู่มือ

การถักนิตติ้ง - เริ่มต้นง่ายๆ ด้วยตัวเองที่บ้าน

การถักนิตติ้งเป็นงานฝีมือที่ช่วยผ่อนคลาย เหมือนการนั่งสมาธิแบบหนึ่ง ที่สามารถสร้างผลงานสวยงามได้หลากหลายรูปแบบ ตั้งแต่ของใช้ในบ้านไปจนถึงของขวัญสุดพิเศษ

เผยแพร่เมื่อ อัปเดตล่าสุดเมื่อ

บทนำภาพ

โต๊ะที่เต็มไปด้วยอุปกรณ์เย็บปักถักร้อยต่างๆ
Photo by Sara Bach on Unsplash
เสื้อไหมพรมสีน้ำตาลล้อมรอบด้วยใบไม้ฤดูใบไม้ร่วง
Photo by rocknwool on Unsplash
คนกำลังถักผ้าห่มด้วยกรรไกร
Photo by Ahmet Ayar on Unsplash
คนกำลังถือเข็มถัก
Photo by Ahmet Ayar on Unsplash
ผ้าถักสีแดงและเขียว
โต๊ะที่มีด้ายและเข็มถักวางอยู่
เชือกกลมข้างคลิปโลหะ
ไหมพรมกลมสีเหลือง
Photo by Sigmund on Unsplash
ไหมพรมสามหลอดและเข็มถัก
Photo by Oksana Zub on Unsplash
เส้นด้ายสีส้มบนชามกลมสีขาว
ชามถักโครเชต์พร้อมตะขอสีฟ้า
Photo by J K on Unsplash
ไหมพรมสีแดงและขาวบนผ้าสีเทา
Photo by Karina L on Unsplash
ตะเกียบสีขาววางอยู่บนชามสแตนเลส
Photo by Knit Pro on Unsplash
ไหมพรมสองม้วนวางอยู่บนโต๊ะ
กรรไกรด้ามดำวางอยู่ข้างไหมพรมสีเหลือง
Photo by A R on Unsplash
แว่นตากรอบดำวางอยู่บนผ้าสีขาวแดง
Photo by Coman Alex on Unsplash
เส้นด้ายหลากสี
ภาพระยะใกล้ของผ้าทอ
กลุ่มไหมพรม
เชือกสีน้ำตาล
Photo by Mae Mu on Unsplash

ความคาดหวัง

ครั้งแรกที่เห็นคุณยายนั่งถักผ้าพันคอในบริเวณบ้าน ฉันรู้สึกทึ่งในความสง่างามของท่วงท่า เสียงเข็มกระทบกันเบาๆ ผสมกับเสียงใบไม้ไหวสะกดให้ใจนิ่ง ฉันตัดสินใจลองถักบ้าง คุณยายยื่นเข็มเบอร์ 8 และไหมพรมสีครามที่เหลือจากถักผ้าซิ่นให้ ใจเต้นตื่นเต้นว่าจะทำได้ไหม เริ่มต้นยังไงดี ฉันนึกภาพตัวเองนั่งถักผ้าพันคอสวยๆ ในโอกาสพิเศษที่กำลังจะมาถึง

การดื่มด่ำ

แรกๆ มือยังเกร็ง เข็มลื่นไถล ไหมพันกันยุ่งเหยิง แต่คุณยายก็คอยสอนวิธีจับเข็มให้ถูกต้อง คุณยายสอนให้จับเข็มเบาๆ เหมือนกำลังถือปากกา กลิ่นไหมพรมใหม่หอมกรุ่น ผิวสัมผัสที่ละมุนของเส้นไหมเย็นสบายมือ เสียงกริ่งลมผ่านใบตองข้างบ้านดังก้องในความเงียบ ฉันเริ่มจับจังหวะการถักได้ดีขึ้น มือทั้งสองข้างเคลื่อนไหวประสานกันอย่างเป็นธรรมชาติ เหมือนการร่ายรำที่ละเมียดละไม

การไตร่ตรอง

ผ้าพันคอผืนแรกของฉันไม่สมบูรณ์แบบ บางจุดถี่ไป บางจุดหลวม แต่กลับมีเสน่ห์ในแบบของมัน เหมือนลวดลายดั้งเดิมที่ไม่ซ้ำใครเลยสักผืน การถักสอนให้ฉันรู้จักความอดทน การให้อภัยตัวเองเมื่อทำผิด และความสุขเล็กๆ จากการสร้างสรรค์สิ่งใหม่ด้วยมือตัวเอง ตอนนี้ทุกครั้งที่ได้จับเข็มถัก ฉันรู้สึกเหมือนได้นั่งคุยกับคุณยายอีกครั้ง ได้กลิ่นน้ำหอมกลิ่นอ่อนๆ ที่เธอทา และเสียงหัวเราะเบาๆ ขณะที่สอนวิธีแก้ไขตะเข็บที่ผิด

การถักช่วยให้จิตใจจดจ่ออยู่กับปัจจุบัน ลดความเครียดและความวิตกกังวล เหมาะสำหรับคนเมืองที่ต้องการความสงบ
ช่วยฝึกประสาทสัมผัสและความคล่องแคล่วของนิ้วมือ โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่ต้องการฝึกทักษะการเคลื่อนไหว
สามารถต่อยอดเป็นอาชีพเสริมได้ โดยเฉพาะการถักสินค้าหัตถกรรมหรือของที่ระลึก
สามารถทำร่วมกันได้ทุกวัย สร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างรุ่นสู่รุ่น
สามารถนำเศษผ้าและไหมพรมเหลือใช้มาทำเป็นงานคราฟต์ชิ้นเล็กๆ ได้
อาจช่วยในการผ่อนคลายและส่งเสริมการนอนหลับที่ดีขึ้น เหมาะสำหรับผู้ที่มีภาวะเครียดจากการทำงาน
การได้เห็นผลงานที่สร้างขึ้นด้วยตัวเองช่วยเพิ่มความมั่นใจและความพึงพอใจในตนเอง
  1. เลือกเข็มถักเบอร์ 8-10 และไหมพรมสีอ่อนสำหรับผู้เริ่มต้น หาซื้อได้ตามร้านขายอุปกรณ์งานฝีมือทั่วไปหรือสั่งออนไลน์
  2. เรียนรู้การผูกปมเริ่มต้นและการถักตะเข็บพื้นฐาน (knit stitch) จากคลิปสอนออนไลน์หรือสื่อการสอนงานฝีมือ
  3. ฝึกถักแถวแรกให้มีความยาวประมาณ 1 ฝ่ามือ เพื่อความคุ้นเคยกับการจับเข็มและควบคุมความตึงของไหม
  4. เมื่อคล่องแล้ว ให้ลองถักผ้าพันคอขนาดเล็ก กว้างประมาณ 10 เซนติเมตร ยาว 50 เซนติเมตร
  5. เรียนรู้การเพิ่มและลดตะเข็บเพื่อสร้างลวดลายพื้นฐาน เช่น ลายขัด ลายยางรัด
  6. เข้าร่วมกลุ่มคนรักการถักในโซเชียลมีเดีย เพื่อแลกเปลี่ยนเทคนิคและแรงบันดาลใจ
  7. เริ่มต้นกับโปรเจกต์ง่ายๆ เช่น ผ้าพันคอ หมวก หรือถุงมือ โดยเลือกใช้ไหมพรมที่ถักง่าย เช่น ไหมอะคริลิก
  • เข็มถักขนาดกลาง
  • ไหมพรมอะคริลิกสีอ่อนจำนวนหนึ่ง
  • กรรไกรตัดไหมพรมขนาดเล็ก
  • เข็มเย็บผ้าแบบหัวทู่สำหรับซ่อนปลายไหม
  • ที่วัดผ้าแบบเซนติเมตร
  • ที่ม้วนไหมพรมหรือตะกร้าใส่ของ
  • สถานที่ถักที่มีแสงสว่างเพียงพอ

ควรนั่งในท่าที่ถูกต้อง หลีกเลี่ยงการนั่งพื้นนานๆ อาจใช้หมอนรองก้น เก็บอุปกรณ์ให้พ้นมือเด็กเล็ก ระวังการใช้กรรไกรและเข็มถัก

การถักนิตติ้งไม่ยากอย่างที่คิดค่ะ แค่เริ่มจากพื้นฐานและฝึกฝนบ่อยๆ ภายใน 1-2 สัปดาห์ก็สามารถถักชิ้นงานง่ายๆ ได้แล้ว ลองเริ่มจากไหมพรมสีอ่อนและเข็มเบอร์ใหญ่ก่อนนะคะ
ใช้เงินไม่มากเลยค่ะ เพียงซื้อเข็มถักคู่หนึ่งและไหมพรม 1 หลอ ซึ่งมีราคาไม่แพงมาก ก็สามารถเริ่มต้นได้แล้ว สามารถหาซื้อได้ตามร้านขายอุปกรณ์งานฝีมือทั่วไป
เด็กสามารถเริ่มเรียนถักได้เมื่อมีพัฒนาการที่เหมาะสม แต่ควรมีผู้ใหญ่คอยดูแลเรื่องความปลอดภัยของอุปกรณ์ ควรเลือกเข็มไม้หรือพลาสติกที่ทื่อกว่า และไหมพรมสีสันสดใสเพื่อสร้างความสนใจ
ไม่ต้องกังวลค่ะ สามารถใช้เข็มถักหรือเข็มเย็บผ้าช่วยแก้ไขตะเข็บที่ผิดได้ หรืออาจจะปล่อยไว้เป็นเอกลักษณ์ของชิ้นงาน ถือเป็นเสน่ห์ของการทำงานมือ
ควรพักเป็นระยะๆ ทุก 30 นาที และยืดเหยียดมือเพื่อป้องกันอาการเมื่อยล้า ถ้ารู้สึกปวดควรหยุดพักทันที
แนะนำให้ใช้ไหมพรมอะคริลิกสีอ่อนๆ เพราะจับถนัดมือและเห็นตะเข็บชัดเจน หลีกเลี่ยงไหมที่มีขนหรือไหมมันวาวในระยะแรก เพราะอาจทำให้ถักยาก
ซักด้วยมือในน้ำอุ่นผสมสบู่เด็กอ่อน บีบน้ำออกเบาๆ ไม่บิด แล้วผึ่งให้แห้งในที่ร่ม อย่าตากแดดจัดเพราะอาจทำให้สีซีด
เริ่มจากลายพื้นฐานเช่น ลายขัด (garter stitch) หรือลายยางรัด (rib stitch) ก่อน เมื่อคล่องแล้วค่อยลองลายที่ซับซ้อนขึ้น
ขึ้นอยู่กับขนาดและความซับซ้อนของชิ้นงาน ผ้าพันคอขนาดเล็กอาจใช้เวลา 2-3 วันสำหรับผู้เริ่มต้น ถ้าถักวันละ 1-2 ชั่วโมง
มีหลายช่องทางออนไลน์ที่ให้ความรู้เกี่ยวกับการถักนิตติ้ง ทั้งแบบฟรีและมีค่าใช้จ่าย
ควรมีกล่องหรือถุงผ้าแยกเก็บอุปกรณ์ให้เป็นสัดส่วน อาจใช้กระปุกพลาสติกหรือกล่องกระดาษเก่าๆ มา DIY เป็นที่เก็บเข็มและไหมพรม
การนั่งท่าถูกต้อง จับเข็มให้ถูกวิธี และฝึกฝนสม่ำเสมอจะช่วยให้ถักได้เร็วและแม่นยำขึ้น อาจใช้ที่สวมนิ้วช่วยจับเข็มให้ถนัดมือขึ้นด้วย

มาเริ่มต้นถักชิ้นแรกของคุณกันเถอะ!