Οδηγός

Αμοιβαία Υποστήριξη - Βρες την Κοινότητά Σου

Οι ομάδες αμοιβαίας υποστήριξης προσφέρουν ένα καταφύγιο όπου μπορείς να εκφραστείς ελεύθερα, να μοιραστείς τις σκέψεις σου και να βρεις άτομα που περνάνε παρόμοιες καταστάσεις. Είναι ένας χώρος χωρίς κριτικές, όπου η εμπιστοσύνη και η αλληλεγγύή είναι τα θεμέλια.

Δημοσιεύθηκε στις Τελευταία ενημέρωση στις

Οπτική Εισαγωγή

ασπρόμαυρο σκίτσο ανθρώπου
αριστερό χέρι ατόμου πάνω σε μωβ ύφασμα
μια ομάδα ανθρώπων με τα χέρια ενωμένα
μια ομάδα παιδιών που παίζουν γύρω από μια κόκκινη καρέκλα
άτομο που φοράει ασημένιο δαχτυλίδι και άσπρο μπλουζάκι με μακρύ μανίκι
μια ομάδα ανθρώπων που ενώνουν τα χέρια τους
μια ομάδα ανθρώπων που κρατιούνται από τα χέρια
Photo by Iwaria Inc. on Unsplash
Τα χέρια είναι αλληλοσυνδεδεμένα, δείχνοντας στήριξη και σύνδεση.
Μια ομάδα ανθρώπων που στέκονται ο ένας δίπλα στον άλλο κρατιόντας χέρια
Photo by Mark Agard on Unsplash
Άνθρωποι διαφορετικών χρωμάτων δέρματος χτυπάνε μπουνιά σε κύκλο.
Κύκλος ανθρώπων κάθονται σε καρέκλες στο γρασίδι
άτομο δίνει δαχτυλίδι σε άλλο χέρι κατά τη διάρκεια της ημέρας
άντρας με άσπρο μπλουζάκι κρατάει το χεράκι μωρού
μια ομάδα ανθρώπων που κρατιούνται από τα χέρια
άτομο φοράει ασημί στρογγυλό αναλογικό ρολόι
φωτογραφία από ψηλά άνδρα και γυναίκα που κρατιούνται χέρια
δύο κορίτσια κάθονται στο πάτωμα και ζωγραφίζουν πάνω σε χαρτί
Μια ομάδα χεριών κρατούν το ένα το άλλο
Photo by Iwaria Inc. on Unsplash
μια ομάδα ανθρώπων που στέκονται σχηματίζοντας έναν κύκλο
Photo by sayan Nath on Unsplash
μια ομάδα πιρουνιών τακτοποιημένα σε κύκλο
Photo by Michaela St on Unsplash

Προσμονή

Πάντα ένιωθα σαν να κουβαλάω ένα βάρος μόνος μου, μέχρι που άκουσα για μια ομάδα αμοιβαίας υποστήριξης στο κέντρο κοινότητας της γειτονιάς μου. «Μα θα με καταλάβουν;» αναρωτιόμουν, ενώ έσφιγγα το κινητό μου. Η σκέψη να μοιραστώ τις σκέψεις μου με αγνώστους με έκανε να θέλω να τρέξω μακριά. Αλλά θυμήθηκα τα λόγια της γιαγιάς μου: «Μια φορά κι έναν καιρό, όλοι ξεκινάμε αγνώριστοι». Μετά από αρκετές μέρες δισταγμού, πήρα τηλέφωνο. Η φιλική φωνή από την άλλη με έκανε να νιώσω ότι ίσως τελικά να μην είμαι τόσο μόνος.

Βύθιση

Το δωμάτιο στο κέντρο της πόλης ήταν γεμάτο με το γλυκό άρωμα τσάι τσαγιού και το χαμηλό βουητό της συζήτησης. Ο Νίκος, ο συντονιστής, μού χάιδεψε τον ώμο με ένα ζεστό χαμόγελο: Με καλωσόρισε σαν να γυρίζω σπίτι. Οι καρέκλες σχημάτιζαν έναν τέλειο κύκλο, σαν να μας έδειχναν ότι όλοι είμαστε ίσοι. Όταν μίλησα για τον φόβο μου, η Μαρία, μια γιαγιά από την επαρχία, μου έπιασε το χέρι και ψιθύρισε: Εκεί δεν κρίνουν, ακούνε. Σαν την οικογένεια που διαλέγεις. Το χέρι της ήταν ζεστό και τραχύ από τη δουλειά, αλλά η αγκαλιά της ήταν τόσο ζεστή και καθησυχαστική.

Αντανάκλαση

Σήμερα, μετά από αρκετό καιρό από την πρώτη μου συνάντηση, κοιτάζω πίσω και καταλαβαίνω πόσο έχω αλλάξει. Η ομάδα έγινε ο δεύτερος μου οίκος, ένα μέρος όπου μπορώ να είμαι ο εαυτός μου χωρίς να φοβάμαι. Όταν ο αδερφός μου αντιμετώπισε παρόμοια δυσκολίες, του μίλησα για την ομάδα. Είπε πως είναι σαν να βρίσκεις ένα κομμάτι σου που δεν ήξερες ότι σου έλειπε, του είπα. Η εμπειρία μου με έμαθε ότι η δύναμη της κοινότητας είναι σαν το κύμα της θάλασσας - μπορεί να φαίνεται απειλητικό από μακριά, αλλά μόλις μπεις μέσα του, σε σηκώνει και σε κρατάει.

Η επαφή με άτομα που περνούν παρόμοιες καταστάσεις δημιουργεί αίσθηση ασφάλειας και κατανόησης.
Η ανταλλαγή ιστοριών και στρατηγικών προσφέρει νέες προοπτικές και εργαλεία αντιμετώπισης.
Η έκφραση των συναισθημάτων σε ένα ασφαλές περιβάλλον μειώνει το άγχος και την καταθλιπτική συμπτωματολογία.
Η βοήθεια προς άλλους ενισχύει την αυτοεκτίμηση και την αίσθηση ικανοποίησης.
Οι σχέσεις που αναπτύσσονται στηρίζονται σε βαθιές εμπειρίες και αμοιβαίο σεβασμό.
Οι περισσότερες ομάδες προσφέρονται δωρεάν ή με εθελοντική συνδρομή, καθιστώντας τη ψυχολογική στήριξη προσβάσιμη σε όλους.
Η συμμετοχή βοηθά στην αποδόμηση των στερεοτύπων γύρω από την ψυχική υγεία.
  1. Ξεκίνησε με μια αναζήτηση για ομάδες στην περιοχή σου ή στο διαδίκτυο. Οι περισσότερες κοινότητες έχουν ιστοσελίδες ή σελίδες στα social media.
  2. Επικοινώνησε με τους διοργανωτές για να μάθεις περισσότερα για τη δομή των συναντήσεων. Μη διστάσεις να κάνεις ερωτήσεις - όλοι ξεκίνησαν από κάπου!
  3. Πήγαινε στην πρώτη συνάντηση χωρίς πιέσεις. Μπορείς απλώς να ακούσεις αν δεν νιώθεις έτοιμος/η να μιλήσεις.
  4. Δοκίμασε να παρακολουθήσεις τουλάχιστον 2-3 συναντήσεις πριν αποφασίσεις αν σου ταιριάζει η συγκεκριμένη ομάδα. Η εμπιστοσύνη χτίζεται σιγά-σιγά.
  5. Σεβάσου τον εαυτό σου και τα όριά σου. Είναι εντάξει να θέλεις να κάνεις παύση ή να μην μοιραστείς κάτι που σε κάνει άβολα.
  6. Σκέψου πώς μπορείς να συμβάλεις στην ομάδα. Η εμπειρία σου μπορεί να είναι πολύτιμη για κάποιον άλλο.
  7. Αν νιώσεις ότι η ομάδα δεν σου ταιριάζει, μην τα παρατάς. Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τύποι ομάδων - η κατάλληλη για σένα περιμένει κάπου εκεί έξω!
  • Ένα ανοιχτό μυαλό και η προθυμία να μοιραστείς
  • Σεβασμός προς τις εμπειρίες των άλλων μελών
  • Πλήρης συμμόρφωση με τους κανόνες εμπιστευτικότητας
  • Τακτική συμμετοχή στις συναντήσεις
  • Γνώσεις βασικής χρήσης ηλεκτρονικών συσκευών για διαδικτυακές συναντήσεις

Οι ομάδες αμοιβαίας υποστήριξης συμπληρώνουν αλλά δεν αντικαθιστούν την επαγγελματική ψυχολογική βοήθεια. Σε περίπτωση σοβαρών ψυχολογικών συμπτωμάτων, συμβουλέψου έναν ειδικό. Οι συναντήσεις γίνονται με απόλυτο σεβασμό στην ιδιωτικότητα όλων των συμμετεχόντων.

Ο καλύτερος τρόπος είναι να δοκιμάσεις. Οι περισσότερες ομάδες σου επιτρέπουν να παρακολουθήσεις μια συνάντηση χωρίς υποχρέωση. Προσπάθησε να παρακολουθήσεις 2-3 συναντήσεις πριν αποφασίσεις. Μια καλή ομάδα θα σε κάνει να νιώθεις άνετα, σεβασμένος/η και ασφαλής. Αν μετά από μερικές φορές δεν νιώθεις άνετα, μπορεί να μην είναι η κατάλληλη ομάδα για σένα.
Είναι απολύτως φυσικό και αποδεκτό! Οι περισσότεροι συμμετέχοντες έχουν βρεθεί στην ίδια θέση. Οι ομάδες είναι χώροι όπου μπορείς να εκφραστές ελεύθερα. Αν χρειαστείς χρόνο, μπορείς πάντα να ζητήσεις ένα διάλειμμα. Κανείς δεν θα σε κρίνει - όλοι καταλαβαίνουμε.
Δεν υπάρχει υποχρέωση παραμονής. Μπορείς να έρθεις μία φορά ή να γίνεις μέλος για χρόνια. Πολλοί άνθρωποι βρίσκουν αξία τόσο στη βραχυπρόθεσμη όσο και στη μακροπρόθεσμη συμμετοχή. Είναι σημαντικό να ακούς τον εαυτό σου και να κάνεις ότι αισθάνεσαι καλύτερα για εσένα.
Αυτό εξαρτάται από τους κανόνες της κάθε ομάδας. Ορισμένες ομάδες επιτρέπουν επισκέπτες, ενώ άλλες προτιμούν να έχουν μόνο άτομα με άμεση σχέση με το θέμα. Σε κάθε περίπτωση, είναι σημαντικό να ρωτήσεις πρώτα τους διοργανωτές πριν φέρεις κάποιον μαζί σου.
Η εμπιστευτικότητα είναι ο χρυσός κανόνας. Ακόμα κι αν αναγνωρίσεις κάποιον, η συμμετοχή του στην ομάδα παραμένει απόρρητη. Είναι σημαντικό να σέβεσαι την ιδιωτικότητα όλων, όπως θα ήθελες και οι άλλοι να σέβονται τη δική σου.
Η απλή παρουσία σου και η προθυμία σου να ακούσεις είναι πολύτιμες. Με τον καιρό, μπορείς να μοιραστείς και τη δική σου εμπειρία, να προσφέρεις να οργανώσεις μια συνάντηση ή απλώς να είσαι εκεί για κάποιον που το χρειάζεται. Θυμήσου ότι μερικές φορές το να ακούς είναι η καλύτερη βοήθεια που μπορείς να προσφέρεις.
Οι ομάδες αμοιβαίας υποστήριξης έχουν σκοπό να σε ενδυναμώσουν, όχι να δημιουργήσουν εξάρτηση. Οι περισσότεροι συμμετέχοντες βρίσκουν ότι με τον καιρό χρειάζονται λιγότερο συχνές συναντήσεις καθώς αναπτύσσουν τις δικές τους στρατηγικές αντιμετώπισης. Είναι σαν να μαθαίνεις να κολυμπάς - στην αρχή χρειάζεσαι βοηθητικά, αλλά με τον καιρό μπορείς να κολυμπήσεις μόνος/η σου.
Οι καλές ομάδες έχουν καθιερωμένους κανόνες συμπεριφοράς. Ο συντονιστής βοηθά στη διατήρηση ενός σεβαστικού κλίματος και παρεμβαίνει αν χρειαστεί. Οι διαφωνίες αντιμετωπίζονται με σεβασμό και κατανόηση. Αν κάποιος δεν τηρεί τους κανόνες, ο συντονιστής έχει το δικαίωμα να επεμβεί.
Βεβαίως! Πολλοί συμμετέχοντες συνεχίζουν να έρχονται ακόμα κι όταν νιώθουν καλύτερα. Η εμπειρία σου μπορεί να είναι πολύτιμη για άτομα που βρίσκονται στην αρχή του δρόμου τους. Επίσης, η συνεχιζόμενη υποστήριξη μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη υποτροπών.
Είναι σημαντικό να αναγνωρίζεις τα όρια της ομάδας. Αν νιώθεις ότι χρειάζεσαι επαγγελματική βοήθεια, μίλησε με τον συντονιστή της ομάδας ή με έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας. Οι ομάδες αμοιβαίας υποστήριξης μπορούν να είναι ένα πολύτιμο συμπλήρωμα της επαγγελματικής βοήθειας, αλλά δεν την αντικαθιστούν.
Μοιράσου την εμπειρία σου με τρόπο που να μην αισθάνεται πίεση. Μπορείς να του πεις κάτι σαν: «Έχω ακούσει για αυτές τις ομάδες και σκέφτηκα ότι μπορεί να σε ενδιαφέρει. Αν θες, μπορώ να σου δώσω περισσότερες πληροφορίες». Σεβασου την απόφασή του, ακόμα κι αν δεν είναι αυτή που θα ήθελες.
Αν μετά από αρκετές συναντήσεις συνεχίζεις να νιώθεις άβολα, αν δεν νιώθεις ότι ταιριάζεις με την ομάδα, ή αν νιώθεις ότι δεν σου προσφέρει αυτό που χρειάζεσαι, μπορεί να είναι καιρός να εξερευνήσεις άλλες επιλογές. Θυμήσου ότι υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τύποι ομάδων εκεί έξω, και η εύρεση της κατάλληλης μπορεί να πάρει λίγο χρόνο.

Η αγκαλιά της κοινότητας μπορεί να αλλάξει τη ζωή σου!